Η αρχαία Κραννών

Το Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας και η Πολιτιστική Διαδρομή Θεσσαλίας
ΗΜΕΡΙΔΑ «Το Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας και η Πολιτιστική Διαδρομή Θεσσαλίας»
6 Δεκεμβρίου 2019
Κραννώνα Λάρισας

Όλοι καμαρώνουμε για το αρχαίο θέατρο της πόλης μας.

Λίγες πόλεις τυχαίνει να έχουν στο κέντρο τους, όπως η Λάρισα, ένα τόσο σημαντικό αρχαιολογικό μνημείο.

Τόσο μεγάλο και τόσο όμορφο. Ωστόσο αυτό το γεγονός ίσως μας κάνει μερικές φορές να μην δίνουμε τη σημασία που αρμόζει, στα αρχαιολογικά ευρήματα της ευρύτερης περιοχής. Αρχαιότητες γνωστές φυσικά στους περισσότερους, αλλά από ό,τι φαίνεται μόνον «κατ’ όνομα». Γιατί σίγουρα οι περισσότεροι ντόπιοι έχουν ακούσει για την Αργισσα, τον Άτραγα, το Πύθιο, τη Δολίχη και τόσα άλλα αρχαιολογικά σημεία, που τόσο εντυπωσιακά παρουσιάζονται μέσα από τις διάφορες «συλλογές» στο εξαιρετικό αρχαιολογικό διαχρονικό μουσείο της πόλης μας. Και είναι φυσικό σε όποιον επισκέπτεται το νέο μουσείο που κοσμεί και τιμά συνάμα την πόλη μας, να δημιουργείται μεγάλη εντύπωση για «το βάθος και το μέγεθος» της αρχαίας ιστορίας της περιοχής μας. Γιατί ακριβώς το μουσείο αυτό συναρμολογεί από τη νεολιθική εποχή μέχρι τους νεώτερους χρόνους, την ιστορία των ανθρώπων στην ευρύτερη περιοχή της Λάρισας. Και εκθέτει διαχρονικά ευρήματα και ιστορικές αναφορές, που μας προτρέπουν να επισκεφτούμε τοποθεσίες και σημεία που διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στην ιστορία του τόπου. Να δούμε τον χώρο και να αναγνωρίσουμε μέσα από το φυσικό περιβάλλον της κάθε περιοχής, τις συνθήκες και τις «δυνατότητες» που επέδρασαν στην ανθρώπινη δημιουργία. Στον πολιτισμό που ανέπτυξε.

Να περπατήσουμε στα ίχνη που άφησαν οι παλιότεροι κάτοικοι. Ο Σύλλογος «Φίλων του Διαχρονικού Μουσείου», ανάμεσα σε μια σειρά από εκδηλώσεις, οργανώνει επισκέψεις στους αρχαιολογικούς αυτούς χώρους. Όπως την Κυριακή (10/11) περιηγηθήκαμε καμιά εξηνταριά άτομα στην αρχαία Κραννώνα. Η περιήγηση στους χάρτες του διαδικτύου δεν έδειχνε και πολλά πράγματα για τον τόπο. Όμως η ανάγνωση των ιστορικών αναφορών από διάφορες πηγές, και ένα παλιότερο δημοσίευμα του φίλου δημοσιογράφου κ. Β. Ρηγόπουλου στην «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ», έδειχνε μια πόλη και έναν πολιτισμό που προηγήθηκε της ακμής της ίδιας της Λάρισας. Και τόσο κοντά στη Λάρισα. Καμιά δεκαπενταριά χιλιόμετρα περίπου. Πού; Στον κάμπο; Όχι βέβαια!. Ήταν άλλες οι συνθήκες στα αρχαϊκά χρόνια. Και πράγματι όταν ανεβήκαμε στον χώρο της αρχαίας Κραννώνας, που αναφέρεται σε μια έκταση περίπου 500 επί 300 μέτρα στη θέση «Κάστρο», στις παρυφές της λοφοσειράς που χωρίζουν τη Δυτική από την Ανατολική Θεσσαλία, αντικρίσαμε εντυπωσιασμένοι προς Βορράν το Κραννονικό πεδίο της Αρχαιότητας. Με βάθος τοπίου μέχρι τον Όλυμπο και τον Κίσσαβο, δεν δυσκολεύεσαι να ανακαλύψεις τα πλεονεκτήματα μιας τοποθεσίας που ανέδειξε έναν πολιτισμό- με έξαρση στους αρχαϊκούς χρόνους ανάμεσα στον 6ο και τον 4ο π.Χ. αιώνες. Στο σταυροδρόμι της Ανατολικής και της Δυτικής Θεσσαλίας, με πηγές νερού από τις οποίες η μία με θερμά νερά (αρχαία «Κράννα»), με ασφάλεια το πίσω βουνό και έναν απέραντο παραγωγικό κάμπο μπροστά της, η Αρχαία Κραννών διαδραμάτισε σοβαρό ρόλο στην ιστορία του τόπου. Μια πόλη που οι Σκοπάδες είχαν μετατρέψει σε σημαντικό αστικό κέντρο της Αρχαίας Ελλάδας.

Κοιτάς τον ορίζοντα και λες και ακόμα ακούς τις ιαχές από την περίφημη μάχη στο Κραννονικό πεδίο στα 322 π.Χ., όπου ο Αντίπατρος των Μακεδόνων νίκησε τους νότιους Έλληνες στον Λαμιακό πόλεμο. Η αρχαιολόγος κ. Στέλλα Κατακούτα που προΐσταται των ανασκαφών στην περιοχή, με χαρά ανταποκρίθηκε σε μια σειρά από ερωτήματα που έθεσαν τα μέλη και οι φίλοι του Συλλόγου, για την τοπολογία και το περιεχόμενο των ανασκαφών. Για τις ιστορικές φάσεις ανάπτυξης της πόλης και τον κυρίαρχο ρόλο της στην ευρύτερη περιοχή της Θεσσαλίας. Για τα τείχη της πόλης, που σωριάζονται σήμερα σε όγκους από πέτρες και κεραμίδια στα όρια των καλλιεργειών. Σημειωτέον ότι οι ανασκαφές πραγματοποιούνται την περίοδο αυτή, σε χωράφι που δόθηκε από τον πρόεδρο της κοινότητας Κραννώνα κ. Τσιαγκλάνη Κώστα, από την Αρχαιολογική Εφορεία της Λάρισας σε συνεργασία με το πανεπιστήμιο Κρήτης και αναμένεται συνεργασία και με Ιταλικό Πανεπιστήμιο. Μάλιστα ο κ. Τσιαγκλάνης μας ενημέρωσε ότι στην Κραννώνα θα πραγματοποιηθεί την 1/3/2020 ο «Κραυξείδιος» αγώνας δρόμου, προς τιμήν του Ολυμπιονίκη σε ιππικούς αγώνες «Κέλης» Κραυξίδα από την αρχαία Κραννώνα. Η Θεσσαλία ήταν γνωστή για τα άλογά της.

Ακολούθησε επίσκεψη σε δύο θολωτούς τάφους που βρίσκονται ανατολικά της αρχαίας πόλης, επάνω στον αρχαίο δρόμο προς την αρχαία Φάρσαλον, καθώς και στον περιφραγμένο χώρο νεκροταφείου και οικίας με ψηφιδωτά, στην κατεύθυνση προς την κοινότητα του σημερινού Κραννώνα. Ωστόσο, ο κ. Τσιαγκλάνης που παρακολουθεί από κοντά το ανασκαφικό έργο, μας παρότρυνε να επισκεφτούμε και την περιοχή της κοινότητας Αγίου Γεωργίου, περίπου 5 χλμ. ανατολικά της αρχαίας Κραννώνας, όπου διαπιστώνονται επίσης πυκνά σπαράγματα τύμβων από αρχαία νεκροταφεία.

Επίσκεψη που μας έδωσε παράλληλα την ευκαιρία να διαπιστώσουμε και την ύπαρξη ενός πολύ αξιόλογου χριστιανικού ναού του Αγίου Γεωργίου από το 1753, του οποίου οι εικόνες και οι τοιχογραφίες του αποτελούν κειμήλια εξαιρετικής τέχνης. Οι παριστάμενοι κ. Παν. Πούσιας, μελετητής της ιστορίας της περιοχής και η κ. Δέσποινα Μπουλασίκη, πρόεδρος του Συλλόγου Γυναικών Αγ. Γεωργίου Δήμου Κιλελέρ, έκαναν κάθε προσπάθεια να μας δώσουν πληροφορίες για την ιστορία της ευρύτερης περιοχής του χωριού τους. Μια ημέρα γεμάτη εντυπώσεις για την ιστορία του τόπου μας, έκλεισε σε ταβερνάκι του εξαιρετικού χωριού του Αγίου Γεωργίου.

Του Κώστα Δεληγιάννη

Πηγή: eleftheria.gr